مقطع دکتری در بورسیه استیپندیوم هانگاریکوم مجارستان، از نظر حمایت مالی و پرستیژ علمی در بالاترین سطح قرار دارد. برخلاف مقاطع دیگر، پذیرش در دکتری یک فرآیند پژوهشمحور است و موفقیت در آن به آمادگی مدارک تخصصی شما بستگی دارد.
۱. پروپوزال تحقیقاتی (Research Proposal)؛ قلب پرونده شما
پروپوزال شما باید نشاندهنده پختگی علمی و تسلط شما بر موضوع تحقیق باشد.
- ساختار: حداقل ۲ صفحه با فونت Times New Roman 12.
- محتوا: شامل عنوان، بیان مسئله، پیشینه تحقیق، متدولوژی (روش تحقیق)، فرضیات و جدول زمانی.
- هشدار سرقت ادبی: تمام منابع باید به دقت ذکر شوند؛ دانشگاههای مجارستان از سیستمهای پیشرفته برای تشخیص کپیبرداری (Plagiarism) استفاده میکنند.
۲. تاییدیه استاد راهنما (Statement of Supervisor)
بسیاری از دانشگاههای مجارستان پذیرش دکتری را مشروط به داشتن یک استاد راهنما میکنند.
- مهلت طلایی: اگر تا ۱۵ ژانویه (زمان نهایی ثبتنام) موفق به گرفتن تاییدیه نشدید، باید یک تعهدنامه آپلود کنید و اصل تاییدیه را حداکثر تا ۱۵ مارس ۲۰۲۶ به سامانه اضافه کنید.
- نحوه یافتن استاد: به پورتال مرجع Doktori.hu مراجعه کنید. این سایت لیست تمام اساتید، موضوعات پیشنهادی و ظرفیتهای خالی دانشگاههای مجارستان را در خود جای داده است.
۳. توصیهنامه و انگیزهنامه تخصصی
- توصیهنامه (Recommendation Letter): ارائه حداقل یک توصیهنامه از اساتید قبلی (با درجه علمی معتبر) الزامی است. این نامه باید به زبان انگلیسی یا مجاری باشد.
- انگیزهنامه (Motivation Letter): در مقطع دکتری، شما باید توضیح دهید که چرا این تحقیق برای کشور مجارستان یا در سطح بینالمللی اهمیت دارد و چطور سوابق قبلی شما با این پروژه گره خورده است.
📋 لیست مدارک اختصاصی دکتری در یک نگاه
| ردیف | مدرک مورد نیاز | توضیحات کلیدی |
| ۱ | پروپوزال (Research Proposal) | حداقل ۲ صفحه + رعایت فرمت آکادمیک |
| ۲ | تاییدیه استاد (Statement of Supervisor) | الزامی برای اکثر رشتهها (از طریق مکاتبه) |
| ۳ | توصیهنامه علمی | از اساتید دانشگاهی معتبر |
| ۴ | رزومه (CV) | لیست مقالات، کنفرانسها و سوابق پژوهشی |
| ۵ | مدرک زبان | معمولاً سطح B2 یا C1 (بسته به رشته) |
ثبتنام در سامانه سجاد (مراحل تاییدیه وزارت علوم و بهداشت)
🏛️ معرفینامه وزارت علوم و بهداشت؛ فیلتر نهایی در ایران
بسیاری از متقاضیان تصور میکنند پذیرش از دانشگاه مجارستانی کافی است، اما طبق توافقنامههای بینالمللی، پرونده شما حتماً باید توسط وزارت علوم یا وزارت بهداشت ایران تایید و به اصطلاح «نامزد» (Nominate) شود. بدون این معرفینامه، حتی با داشتن دعوتنامه از بهترین دانشگاه بوداپست، بورس شما لغو خواهد شد.
مدارک لازم جهت ثبتنام در سامانه سجاد (ویژه معرفینامه داخلی)
برای اینکه در لیست نهایی نامزدهای منتخب ایران قرار بگیرید، باید مدارک زیر را در سامانه سجاد (portal.saorg.ir) بارگذاری کنید:
- سوابق تحصیلی:
- ترجمه رسمی آخرین مدرک تحصیلی (کارشناسی برای ارشد / ارشد و کارشناسی برای دکتری).
- ترجمه رسمی ریزنمرات تمامی ترمها (معدل شما فاکتور اصلی اولویتبندی است).
- مدارک مهارتی و انگیزشی:
- مدرک زبان: ارائه گواهی آیلتس یا تافل (حداقل سطح B2) الزامی است.
- انگیزهنامه (SOP): نامهای قوی که در آن توضیح دهید تحصیل در مجارستان چه سودی برای توسعه علمی ایران خواهد داشت.
- توصیهنامه: ۱ یا ۲ نامه از اساتید معتبر دانشگاههای ایران.
- مدارک هویتی:
- اسکن صفحه اول پاسپورت معتبر.
- عکس پرسنلی جدید (مطابق با استانداردهای پاسپورتی).
- تاییدیه پزشکی:
- گواهی سلامت جسمانی که توسط پزشک معتمد مهر و امضا شده باشد (طبق فرمت اعلامی بورس).
🎓 شرایط اختصاصی دکتری برای دریافت معرفینامه
وزارت علوم ایران برای متقاضیان دکتری سختگیری بیشتری دارد. علاوه بر مدارک بالا، داشتن موارد زیر برای “نامزد شدن” حیاتی است:
- ریسرچ پروپوزال: طرح تحقیقی دقیق و علمی.
- تاییدیه استاد راهنما: ایمیل یا نامه پذیرش اولیه از استادی در مجارستان که تمایل خود را برای سرپرستی پروژه شما اعلام کرده باشد.
⚠️ جدول زمانی ثبتنام موازی (بسیار مهم)
| سامانه | مقصد نهایی | مهلت ثبتنام |
| Dream Apply | بنیاد تمپوس مجارستان | تا ۱۵ ژانویه ۲۰۲۶ |
| سامانه سجاد | وزارت علوم/بهداشت ایران | تا ۱۵ ژانویه ۲۰۲۶ |
| اعلام نتایج نامزدی | لیست نهایی ایران به مجارستان | پایان فوریه ۲۰۲۶ |
💰 بودجهبندی زندگی در قلب اروپا؛ هزینههای ۲۰۲۶ در مجارستان
مجارستان نه تنها برای تاریخ و معماریاش، بلکه به عنوان بهشت مالی دانشجویان در اروپا شناخته میشود. در حالی که در شهرهای بزرگ اروپای غربی هزینهها کمرشکن است، مجارستان به شما اجازه میدهد با نیمی از آن بودجه، زندگی باکیفیتی داشته باشید.
۱. برآورد کلی مخارج ماهانه
یک دانشجوی بینالمللی برای داشتن زندگی راحت (شامل اسکان، خوراک، رفتوآمد و تفریح معمولی) به بودجهای بین ۶۰۰ تا ۹۰۰ یورو در ماه نیاز دارد.
۲. اسکان: بزرگترین سهم از بودجه
هزینه اسکان کاملاً به سبک زندگی شما بستگی دارد:
- خوابگاه دانشجویی: اقتصادیترین گزینه با هزینه ۱۵۰ تا ۳۰۰ یورو (شامل قبوض).
- آپارتمان اشتراکی (اتاق خصوصی): انتخابی محبوب با هزینه ۲۰۰ تا ۴۰۰ یورو.
- آپارتمان مستقل: برای حفظ حریم خصوصی کامل، باید بودجه ۳۵۰ تا ۷۰۰ یورو را در نظر بگیرید.
💡 نکته طلایی بورسیه: در صورت قبولی در بورس، خوابگاه برای شما رایگان است. اما اگر بخواهید در آپارتمان شخصی بمانید، بورس تنها حدود ۱۰۰ یورو از اجاره شما را کمک میکند؛ مابقی بر عهده خودتان است.
۳. سبد خرید و تغذیه
اگر اهل آشپزی در خانه باشید، با ۱۵۰ تا ۳۰۰ یورو در ماه بهترین مواد غذایی را خواهید داشت.
- خرید ارزان: فروشگاههای Lidl و Aldi دوستان صمیمی جیب دانشجو هستند!
- ناهار دانشجویی: سلف دانشگاه با هزینهای حدود ۱۲۰۰ تا ۱۵۰۰ فورینت، سریعترین و ارزانترین گزینه است.
۴. حملونقل و سایر هزینهها
- کارت حملونقل ماهانه (دانشجویی): فقط ۱۰ تا ۲۰ یورو برای استفاده نامحدود از مترو، تراموا و اتوبوس!
- قبوض (آب، برق، گاز): در آپارتمانهای اشتراکی، سهم هر نفر حدود ۵۰ تا ۸۰ یورو است.
- بیمه درمانی: حدود ۲۰ تا ۵۰ یورو در ماه (برای بورسیهها رایگان است).
📊 جدول مقایسهای هزینهها (در یک نگاه)
| قلم هزینه | حداقل (یورو) | حداکثر (یورو) |
| اسکان (خوابگاه/اتاق) | ۱۵۰ | ۴۰۰ |
| خوراک و سوپرمارکت | ۱۵۰ | ۳۰۰ |
| حملونقل عمومی | ۱۰ | ۲۰ |
| خدمات رفاهی و اینترنت | ۶۰ | ۱۰۰ |
| مجموع کل ماهانه | ۳۷۰ | ۸۲۰ |
